بررسی لزوم انعکاس مفاد سند تجاری در خود سند

نوع مقاله: علمی - ترویجی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای حقوق نفت و گاز، دانشکده حقوق، دانشگاه تهران، پردیس فارابی، قم.

2 کارشناسی ارشد تجارت بین‌الملل، دانشکده حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

چکیده

قانونگذاران به طرق متنوعی اسناد تجاری همچون سفته، چک و برات را موردِحمایت قرار دادند. علت این امر تفاوت مهم اسناد تجاری با اسناد مدنی است. هدف اصلی این مقاله پاسخ دادن به این پرسش است که آیا برگه‌ای که به‌عنوان برگه‌ای اضافی به‌منظور ظهرنویسی یا ضمانت، جدای از سند تجاری استفاده می‌گردد، از اعتبار برخوردار است یا خیر؟ در واقع مقاله پیش رو خواستار پاسخ‌دهی به ماهیت این نوع برگه است تا با استفاده از منابع موجود کشف گردد که ماهیت این برگه تجاری است یا مدنی و یا اینکه اصلاً هیچ‌گونه جنبه الزام‌آوری دارد یا خیر؟ برای مثال اگر یکی از طرفین تکالیف یا حقوقی را در برگه ضمیمه برای طرف دیگر سند مقرر کند، قدرت الزام‌آور این نوشته‌ها به چه اندازه است. به‌نظر می‌رسد باتوجه‌به وضع فعلی، شرایط قانونگذاری و رویکرد اتخاذشده ضمنی مقنّن می‌توان ماهیت این برگه را حداقل در برخی امور تجاری تلقی کرد. در مقاله پیش رو سعی شده تا با توضیح و تشریح اعمال تجاری‌ای که ممکن است در سند درج شود، به ماهیت برگه ضمیمه پی ببریم.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Consideration of the Need to Reflect the Contents of the Bills of Exchange on the Bill

نویسندگان [English]

  • Ali Bozorgpour 1
  • MohammadJavad Manavi Attar 2
1 Ph.D. Student in Oil and Gas Law, Faculty of Law, Tehran University, College of Farabi, Tehran, Iran.
2 Master of International Trade Law Student, Faculty of Law, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran.
چکیده [English]

Legislators protect bills of exchange such as promissory notes, drafts, and cheques through the ways which are completely different from those for civil documents due to their different nature. This article is aimed to examine whether the separate piece of paper which is attached to the bills of exchange, specifically drafts, is considered as bills of exchange or not and what the legal nature of such an attached sheet is. For example, when the holder endorses a draft through signing the attached paper, is such an endorsement legally acceptable? What are the legal effects of it? Owing to the current approach taken by legislators, it seems that such an endorsement has still commercial nature under some circumstances. This paper hopefully tries to explain the legal nature and effects of such a separate but attached piece of paper by examining various commercial actions that possibly happened on the bill.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Endorsements
  • guarantees
  • bills of exchange

فهرست منابع

الف) منابع فارسی
اسکینی، ربیعا. حقوق تجارت (برات، سفته، قبض انبار، اسناد در وجه حامل و چک). تهران: سمت، 1392.
اسلامی، علیرضا. «ضمانت در اسناد تجاری». فصلنامه کانون47(2) (خرداد 1383): 68-57.
اعظمی زنگنه، عبدالحمید. حقوق تجارت. چاپ سوم. تهران: مدرسه عالی بیمه تهران، 1374.
الله‌آبادی، کمال. «ضمانت‌های پرداخت در برات و سفته». دوفصلنامه بررسی‌های بازرگانی 57 (بهمن 1370): 105-86.
حسینی تهرانی، سیّد مرتضی. «ظهرنویسی مقررات و انواع آن». فصلنامه حق 4 (زمستان 1364): 150-104.
ستوده تهرانی، حسن. حقوق تجارت (اسناد تجاری). جلد سوم. چاپ نوزدهم. تهران: نشر دادگستر، 1390.
سیّداحمدی سجادی، سیّد علی. «تضامن در اسناد تجاری». فصلنامه مجتمع آموزش عالی قم 14 (پاییز 1381): 112-89.
صقری، محمد. حقوق بازرگانی (اسناد). تهران: شرکت سهامی انتشار، 1380.
عبادی، محمدعلی. حقوق تجارت. چاپ بیست و هفتم. تهران: انتشارات گنج دانش، 1387.
عرفانی، محمود. حقوق تجارت. جلد اول. تهران: واحد فوق برنامه بخش فرهنگی جهاد دانشگاهی، 1367.
فخاری، امیرحسین. حقوق تجارت 3، اسناد تجاری (برات، سفته، چک) (جزوه درسی). تهران: دانشگاه امام صادق (ع)، بی‌تا.
فرحناکیان، فرشید. اسناد تجاری (برات، سفته، چک) (جزوه درسی). تهران: مؤسسه فرزانگان دادآفرین، بی‌تا.
قافی، حسین، سعید شریعتی فرانی. اصول فقه کاربردی (مباحث الفاظ). جلد اول. چاپ دهم. تهران: نشر سمت (سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه‌ها)، 1393.
کاتبی، حسینقلی. حقوق تجارت. چاپ هفتم. تهران: انتشارات گنج دانش، 1375.
کاتوزیان، ناصر. اعمال حقوقی. چاپ پنجم. تهران: شرکت سهامی انتشار، 1391.
کاویانی، کوروش. اسناد تجاری. چاپ پنجم. تهران: نشر میزان، 1392.
کرم‌نژاد، اویس. «اصول حاکم بر اسناد تجاری». دوفصلنامه کانون وکلای دادگستری گیلان 4(7) (بهار و تابستان 1391): 106-96.
مسعودی، بابک. «اصول حاکم بر اسناد تجاری». مجله کانون وکلا 1 (1379): 131-101.
موسوی هاشمی، سیّد حسن. حقوق تجارت ۳، اسناد تجاری (جزوه درسی). آبادان: دانشگاه آزاد اسلامی آبادان، ۱۳۹۰.
نیک‌فرجام، کمال. «ضمانت در اسناد تجارتی». فصلنامه دیدگاههای حقوقی، دانشکده علوم قضایی و خدمات اداری 25 (بهار 1381): 116-93.
ب) منابع خارجی
Lombardi, Robert. “Ovals and Quasi-Indorsements of Negotiable Instruments: A Comparison of Civil Law and Common Law Approaches.” Monash University Law Review 14 (1988): 264-283.
Safran, Lawrence, Joshua Stein. “Getting Attached.” New York Law Journal, Trends in Real States and Titles Insurance, (November 2006).
Whitman, Dale A. “What We Have Learned from the Mortgage Crisis about Transferring Mortgage Loans.” Real Property, Trust and Estate Law Journal 49 (Spring 2014): 1-70.