سوءاستفاده از مصونیت‌ها و مزایای سازمان‌های بین‌المللی؛ به دنبال راهکاری برای مقابله با آن

نوع مقاله: علمی - ترویجی

نویسندگان

1 دانشجوی دوره دکترای حقوق بین‌الملل، دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

2 دانشجوی دوره دکترای حقوق بین‌الملل دانشگاه قم، قم، ایران

چکیده

مصونیت و مزایایی که از دیرباز به دولت‌ها در خاک کشور دیگر و درباره سفارتخانه‌ها و نمایندگان آنها اعطاء می‌شد، در تنگنای روابط دولت‌ها باقی نماند و با پویشی نوخواسته در دو سده اخیر تابعان نوظهور حقوق بین‌الملل یعنی سازمان‌های بین‌المللی را نیز دربر گرفت. بدین معنا که برای حسن جریان امور و ادارة بهتر سازمان‌هایی که ناگزیر باید در خاک کشوری مستقر شوند، مزایا و مصونیت‌هایی به آنها اعطاء شد.
سازمان‌های بین‌المللی یا کارکنان آنها همواره ممکن است از مصونیت‌ها و مزایای خود سوء‌استفاده کرده و در آستین این جامة دیبا، گاه پیاله پنهان کنند. به عنوان مثال کارکنان این سازمان‌ها در پوشش مزایای گمرکی خود اشیای غیرمجازی را وارد کشور میزبان کنند، یا در زیر چتر مصونیت، در مقر سازمان به انجام اعمالی خلاف قانون بپردازند.
در برخورد با این پدیده، در وهله نخست می‌توان با نظارت و اقدامات پیشگیرانه مانع از وقوع سوءاستفاده شد و در صورت وقوع آن نیز به طرق مختلف نظیر صرف‌نظر کردن از مصونیت و فراهم آوردن امکان تعقیب برای دولت قربانی می‌توان به مقابله با سوءاستفاده برخاست و نیز پس از ارتکاب، راه‌هایی برای جبران خسارت و پرداخت غرامت در نظر گرفته می‌شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Abuse of Immunities and Privileges of International Organizations; Looking for a Solution

نویسندگان [English]

  • S. Ali Hosseiniazad 1
  • Masoud Ahsannejad 2
1 Ph.D. Student in International Law at Faculty of Law and Political Sciences of Allameh Tabataba'i University, Tehran, Iran
2 Ph.D. Student in International Law at University of Qom, Qom, Iran
چکیده [English]

The privileges and immunities which states possessed in the territories of other states didn’t remain only between the first subjects of international law. It particularly in the recent two centuries included the new subjects i.e. International organizations which enjoy privileges and immunities in order to ensure their independence and proper functioning.
International organizations and their officials can always abuse the privileges and immunities which they enjoy. For example they can under the exemption from customs duties import forbidden articles into host states or under the veil of immunity commit unlawful acts in their headquarters.
Regarding the abuses, the first measure refers to supervisory and preventive measures and the secondary to the measures which the organizations and victim states can take in the cases of abuses such as waiving immunities and providing the possibility of prosecution by national courts and there are also some ways of compensating after the abuses take place.

کلیدواژه‌ها [English]

  • International Organizations
  • International staffs
  • Immunities and Privileges
  • Abuse

فهرست منابع

الف) منابع فارسی
زمانی، سید قاسم. «تأمّلی بر مسؤولیت بین‌المللی سازمان­های بین‌المللی». مجلۀ حقوقی 21 (1376): 245-213.
زمانی، سید قاسم. حقوق سازمان­های بین‌المللی. چاپ پنجم. تهران: مؤسسه مطالعات و پژوهشهای حقوقی شهر دانش، 1388.
صدر، جواد. حقوق دیپلماتیک و کنسولی. چاپ نهم. تهران: انتشارات دانشگاه تهران، 1388.
ضیایی بیگدلی، محمدرضا. حقوق بین‌الملل عمومی. چاپ بیست و چهارم. تهران: انتشارات گنج دانش، 1385.
ظاهری، علیرضا. «تحولات قاعده مصونیت دولت: تأثیر قانون صلاحیت دادگستری جمهوری اسلامی ایران و قانون مبارزه با تروریسم ایالات متحده آمریکا». مجله حقوقی 30 (1383): 177-119.
عبداللهی، محسن. «تبیین و توسعه حقوق کارگزاران سازمان­های بین‌المللی در رویه دیوان بین‌المللی دادگستری». مجموعه مقالات نقش دیوان بین‌المللی دادگستری در تداوم و توسعه حقوق بین‌الملل. تهران: انجمن ایرانی مطالعات ملل متحد، 1388.
عبداللهی، محسن. «مصونیت قضایی کارشناسان ملل متحد با تأکید و معرفی قضایای مازلیو (1989) و کمار اسامی (1999)». مجله دانشکده حقوق دانشگاه تهران 50 (1379): 175-137.
فلسفی، هدایت­الله. حقوق بین‌الملل معاهدات. چاپ دوم. تهران: فرهنگ نشر نو، 1382.
میرمحمدی، سید مصطفی. «سوءاستفاده از مصونیت‌های دیپلماتیک و ضمانت اجرای آن در حقوق بین‌الملل». نامه مفید 33 (1381): 165-133.
ب) منابع انگلیسی
Amerasinghe, C. F. Principles of the Institutional Law of International Organizations. 2nd Ed. Cambridge: Cambridge University Press, 2005.
Anglo-Iranian Oil Co.(United Kingdom v. Iran),ICJ Reports,1951.
Applicability of Article VI, Section 22, of the Convention on the Privileges and Immunities of the United Nations, Advisory Opinion, ICJ. Reports 1989.
Aust, Anthony. Handbook of International Law. 2nd Ed. Cambridge: Cambridge University Press, 2000.
Ben-Asher, Dror.“Human Rights Meet Diplomatic Immunities: Problems and Possible Solutions.” Harvard Law School (November 2000), http://ilmc.univie.ac.at/uploads/media/Benasher_-_Human_Rights_meet_Diplomatic_Immunities.pdf.
Bongiorno, Joseph A. “Sovereign Immunity and International Organization: The Case of Deluca v. The United Nations.International Journal of Politics, Culture and Society 10 (2) (1996): 317-329.
Brandon, M. “The Legal Status of the Premises of the United Nations.BYIL 28 (1951): 90-113.
Brown, Jonathan. “Diplomatic Immunity: State Practice under the Vienna Convention on Diplomatic Relations.ICLQ 37 (1988): 54-86.
D’Aspremont, Jean.“The Multifaceted Concept of the Autonomy of International Organizations and International Legal Discourse.” In International Organizations and the Idea of Autonomy, edited by R. Collins and N.D. White, 63-86. UK: Routledge, 2011.
De Barbandere, Eric. “Immunity of International Organizations in Post-conflict International Administrations.International Organizations Law Review 7(1) (2010): 79-120.
Difference Relating to Immunity from Legal Process of a Special Rapporteur of the Commission on Human Rights,ICJ reports, 1999.
Farhangi, Leslie Shirin. “Insuring against Abuse of Diplomatic Immunity.STAN. L. REV. 38 (1986): 1517-1532.
Felter, Megan. “Meeting Its Immunity obligations: The United Nations and Employee Sexual Harassment Claims.Boston College International and Comparative Law Review 34 (3) (2011): 41-52.
Gruber, Georg, and Martin Benisch. European Central Bank. “Privileges and Immunities of the European Central Bank.” Accessed July 13, 2018. http://www.ecb.int
Gruber, George and Martin Benisch. Privileges and Immunities of the European Central Bank. EU: European Central Bank, 2007.
Higgins, Rosalyn. “The Abuse of Diplomatic Privileges and Immunities: Recent United Kingdom Experience.” The American Journal of International Law 79 (3) (Jul. 1985): 641-651.
http://ssrn.com/abstract_id= 886050
Interpretation of the Agreement of 25 March 1951 between the WHO and Egypt,Advisory Opinion, ICJ Reports, 1980.
Jhunjhunwala, Chandni. Reader’s Digest. “The Untouchables: Is Diplomatic Immunity going too Far” Accessed July 13, 2018. http://www.rd.com/advice/diplomatic-immunity-going-too-far/.
Katieh Pavlich, “The UN Sex for Food Scandal.” Accessed July 13, 2018. https://townhall.com/tipsheet/katiepavlich/2011/09/01/the-un-sex-for-food-scandal-n659927.
Klabbers, Jan. An Introduction to International Institutional Law. 2nd Ed. Cambridge: Cambridge University Press, 2002.
Kunz, Josef L. “Privileges and Immunities of International Organizations.The American Journal of International Law 41(4) (Oct. 1947): 828-862.
Ladley, Andrew. “Peacekeeper Abuse, Immunity and Impunity: The Need for Effective Criminal and Civil Accountability On International Peace Operations.Politics and Ethics Review 1(1) (2005): 81-90.
Ling, Yu-Long. “A Comparative Study of the Privileges and Immunities of United Nations Member Representatives and Officials with the Traditional Privileges and Immunities of Diplomatic Agents.Washington and Lee Law Review 33 (1976): 91-162.
Malanczuk, Peter. Akehurst’s Modern Introduction to International Law. 7th Ed. UK: Routledge, 1997.
Mendaro v. The World Bank, 717 F.2d 610, D.C.Cir. 1983.
O’connell, D.P. International Law. 2nd Ed. London: Stevens and Sons, 1970.
Oppenheim. International Law. Vol. 1. London and New York: Longmans, Green, and Co., 1912.
Reinisch, A. and Georf. Kodek, “Immunity of International Organisations and Alternative Remedies against the United Nations.” Paper presented at Seminar on State Immunity, Vienna University, Summer 2006, http://ilmc.univie.ac.at/uploads/media/Neumann_-_Immunity_of_IOs_and_alternative_remedies_against_the_United_Nations.pdf.
Reinisch, August and Ulf Andreas Weber. “The Jurisdictional Immunity of International Organizations, the Individuals Right of Access to the Courts and Administrative Tribunals as Altenative Means of Dispute Settlement.International Organizations Law Review 1 (2004): 59-110.
Reinisch, August.“The Immunity of International Organizations and the Jurisdiction of Their Administrative Tribunals.Chinese Journal of International Law 7(2) (2008): 285-306.
Reinish, August. International Organizations before National Courts. Cambridge: Cambridge University Press, 2004.
Schermers, Henry G. and Niels M. Blokker. International Institutional Law Unity within Diversity. 4th Ed. Boston/ Leiden: Martinus Nijhoff Publishers, 2003.
Shapiro, Lori J. “Foreign Relations Law: Modern Developments in Diplomatic Immunity. ANN. SURV. AM. L. Vol 1989, Issue 1 (1989): 281-306.
Szasz. P. the Law and Procedure of the International Atomic Anergy Agency.Vienna: IAEA, 1970.
Tesfagabir, Kibrom. “The State of Functional Immunity of International Organizations and Their Officials and Why It Should Be Streamlined.Chinese Journal of International Law Vol. 10, Issue 1 (March 2011): 97-128.