فسخ قرارداد کار در حقوق ایران پیش و پس از تصویب قانون رفع برخی از موانع تولید و سرمایه‌گذاری صنعتی مصوب مجمع تشخیص مصلحت نظام (1387/8/5)

نوع مقاله: علمی - ترویجی

نویسنده

دانشجوی دکتری حقوق خصوصی و عضو هیأت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهر کرد

چکیده

عقد ممکن است لازم یا جایز باشد یا اینکه نسبت به یک طرف لازم و نسبت به طرف دیگر جایز باشد. هر عقد لازمی اصولاً علاوه بر اینکه به موجب خیارات قانونی مندرج در قانون مدنی قابل فسخ است می‌تواند به اراده طرفین و به موجب خیار اشتراط و خیار شرط نیز قابل فسخ گردد. با این مقدمه دو سؤال در مورد عقد معین کار مطرح می‌شود: یکی اینکه آیا عقد کار لازم است یا جایز؟ یا اینکه نسبت به یک طرف لازم و نسبت به طرف دیگر جایز؟ و دوم آنکه اگر عقد معین کار لازم است ـ که بنا به نظر مشهور و رویه غالب هست ـ آیا طرفین می‌توانند به اراده خود و سوای موجبات متعدده قانونی فسخ، آن را قابل فسخ بگردانند؟ چگونه؟ پاسخ این دو سؤال به طور صریح در متن قوانین و مقررات نیامده است. حقوقدانان نیز اشاره روشن و مستوفایی به این موضوع نداشته‌اند. قانون رفع برخی از موانع تولید و سرمایه‌گذاری صنعتی مصوب 1387/8/5 مجمع تشخیص مصلحت نظام به طرفین اجازه داده که در خصوص شرایط و نحوه فسخ قرارداد کار توافق کنند. این امر باعث شده که تردید شود که مگر قبلاً چنین اجازه‌ای وجود نداشته است؟ ظاهراً وجود نداشته وگرنه مقنن به تصریح در این مورد نیازی نمی‌دید. حال که چنین اجازه‌ای داده شده شرایط و نحوه فسخ قرارداد کار مبتنی بر کدام مبانی و مستند به کدام منابع و چگونه و با کدام توالی و آثار امکان‌پذیر خواهد بود. قانون کار تصریحی ندارد اما قانون مدنی به عنوان قانون حاکم بر موضوع به برخی از این سؤال‌ها و سؤالاتی دیگر از این قبیل پاسخ می‌دهد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Revocation of Labor Contract according to the law of Iran

نویسنده [English]

  • Nader Pour Arshad
چکیده [English]

Two main questions are discussed in this article one: Is labor contract irrevocable or revocable? Or in relation to one part is irrevocable? Or in relation to another part is revocable? Second: if the specified labor contract is irrevocable (that is irrevocable according to well known view) can two parties revoke base on their content and beyond the several legal causes? How? There aren’t answers of these questions clearly in context of law and provisions. Lawyers don’t pay attention to this subject explicitly. Recently the law of removal of some production and capitalizing industrial obstacles approved by assembly of government distinction in 1387/8/5 that two parties allow to consent on the condition and special manner of revocation of contract. This order creates some doubts about the lack of any past permission. Apparently there isn’t, if not legislator doesn’t need specifying this. By lacking this permission, what are the bases and the conditions and the manner of revocation of labor contract? There is not any specified answer of the question in the labor act but the civil code replies to some aspects of the question.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Contract
  • Specified Ccontract
  • Labor Act
  • Specified Labor Contract
  • Revocation of Contract
 
 1. اباذری فومشی، منصور، حقوق کار: نحوه رسیدگی شکایت، دعوا و جرایم قانون، تهران، انتشارات بهنامی، چاپ دوم، 1381
2. جعفری لنگرودی، محمدجعفر، دوره حقوق مدنی، حقوق تعهدات، جلد اول، تهران، انتشارات دانشگاه تهران، 1372
3. دوانی، غلامحسین، مجموعه قوانین و مقررات کار و تأمین اجتماعی، تهران، انتشارات کیومرث، چاپ هجدهم، 1386
4. رنجبری، ابوالفضل، حقوق کار، تهران، انتشارات مجد، چاپ پنجم، 1382
5. شهیدی، مهدی، تشکیل قراردادها و تعهدات، جلد اول، تهران، نشر حقوقدان، چاپ اول، 1377
6. عراقی، عزت‌الله، حقوق کار، جلد اول، تهران، انتشارات سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه‌ها (سمت)، چاپ اول، 1381.
7. قانون کار
8. قانون مدنی
9. کاتوزیان، ناصر، حقوق مدنی، دوره عقود معین، جلد اول، تهران، انتشارات برنا و مدرس، چاپ ششم، 1374
10. کاتوزیان، ناصر، مقدمه علم حقوق و مطالعه در نظام حقوقی ایران، تهران، انتشارات شرکت سهامی انتشار، چاپ سی و ششم، 1382
11. لواف، حقوق کار (جزوه پلی‌کپی)، تهران، انتشارات دانشکده علوم قضایی
12. موحدیان، غلامرضا، حقوق کار، تهران، انتشارات فکرسازان، چاپ اول، 1381
13. میرزای قمی، جامع‌الشتات، جلد اول.
14. نهرینی، فریدون، ماهیت و آثار فسخ قرارداد در حقوق ایران، تهران، انتشارات کتابخانه گنج دانش، چاپ اول، 1383