پژوهشهای حقوقی

پژوهشهای حقوقی

بررسی دعوی خلع ید مشاعی بر محور رفع چالش‌های قضایی

نوع مقاله : علمی- پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکترای حقوق خصوصی، دانشکده حقوق، واحد دامغان، دانشگاه آزاد اسلامی، دامغان، ایران.
2 استادیار، گروه حقوق خصوصی، دانشکده حقوق، واحد دامغان، دانشگاه آزاد اسلامی، دامغان، ایران.
3 استادیار، گروه حقوق خصوصی، دانشکده حقوق، واحد شاهرود، دانشگاه آزاد اسلامی، شاهرود، ایران.
چکیده
یکی از چالش‌برانگیزترین موضوعات مطروحه در رویه قضایی به دلالت نارسایی‌های تقنینی آن، دعوی خلع ید مشاعی است. قواعد خاص حاکم بر این دعوی، تتبع در شناخت و رفع چالش‌های آن را امری ضروری در جهت تحقق دادرسی عادلانه نموده است؛ از این رو در این مسیر گام نهاده شد و برآیند این پژوهش این بود که در مرحله رسیدگی، قضات در خصوص نحوه احراز مالکیت خواهان و تشخیص خوانده این دعوی ملاک معینی ندارند، همچنین در زمان فوت یا حجر یا تغییر احدی از خواهان‌ها یا خواندگان متعدد دعوی با بلاتکلیفی مواجه‌اند؛ و در مرحله اجرای احکام این ابهامات نمود بیشتری داشت به‌طوری‌که پس از اجرای حکم خلع ید، نحوه تحویل و اداره ملک مشاع و تعیین تکلیف مستحدثات عین، با چالش‌های جدی روبه‌رو بود. برای رفع چالش‌های مکشوفه ماده 43 قانون اجرای احکام مدنی و رأی وحدت رویه شماره 672 دیوان عالی کشور دو دستاویز محکم قرار داده شد و خلأهای آن با پذیرش دو اصل «سرایت‌پذیری نتیجه دعوی خلع ید مشاعی به کلیه مالکان» و «قائم بودن حل اختلاف شرکا به عنصر اذن» مرتفع گردید.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Study of Dispossession Lawsuit about Joint Property Based on the Resolution of Judicial Ambiguity

نویسندگان English

Morteza Tajeri 1
Ramezan Dehghan 2
Hossein Ghorbanian 3
1 PhD Student in Private Law, Faculty of Law, Damghan Branch, Islamic Azad University, Damghan, Iran.
2 Assistant Professor, Department of Private Law, Faculty of Law, Damghan Branch, Islamic Azad University, Damghan, Iran.
3 Assistant Professor, Department of Private Law, Faculty of Law, Shahrood Branch, Islamic Azad University, Shahrood, Iran.
چکیده English

One of the involved issues in precedent for Deficiency of the rules is dispossession lawsuit aboat Joint property. This lawsuit is subject to Special rules as such recognition and Solving Its ambiguities realizes Justly trial. So we started writing this article and The consequence was that in Judicial process; Judges do not have certain criterion for cognizance the ownership of the claimant and recognition the defendant in this lawsuit; Also, at the time of death or disability or change of one of the claimants or multiple defendants, they are confused; And in the stage of enforcement of judgments, these ambiguities were more be revealed So that How to deliver and manage the joint property and determine the standing property have serious ambiguity. In order to resolve these ambiguities; We hang on Article 43 of the Civil judgments enforcement Act and General Assembly of the Supreme Court vote No. 672 and Its defects were solved with Acceptance of two principles “The result of the dispossession lawsuit aboat Joint property transmits to all owners” and “Resolving disputes between partners depends on permission”.

کلیدواژه‌ها English

Lawsuit
Dispossession Lawsuit
Joint
Judicial Process Objections
Trial
- اباذری فومشی، منصور. قانون اجرای احکام مدنی در نظم حقوقی کنونی. چاپ اول. تهران: انتشارات خرسندی، 1386.
- افتخار جهرمی، گودرز و مجتبی شفیعی. «وضعیت حقوقی اجاره مال مشاع». پژوهش حقوق خصوصی، 9، 33(1399)، 39-61.
- امامی، سید حسن. حقوق مدنی. جلد دوم. چاپ سی‌ام. تهران: انتشارات اسلامیه، 1390.
- بشیری، عباس. حقوق کاربردی ثبت املاک و اراضی. چاپ دوم. تهران: انتشارات جاودانه، 1399.
- بیات، فرهاد و شیرین بیات. شرح جامع قانون مدنی. چاپ نوزدهم. تهران: انتشارات ارشد، 1399.
- جعفری لنگرودی، محمدجعفر. ترمینولوژی حقوق. چاپ چهارم. تهران: انتشارات گنج دانش، 1368.
- جعفری لنگرودی، محمدجعفر. مبسوط در ترمینولوژی حقوق. چاپ اول. تهران: انتشارات گنج دانش، 1378.
- حسینی، روح‌الله. «آثار تقسیم منافع و تصرفات شریک در مال مشاع». تحقیقات جدید در علوم انسانی، 4، 33(1400)، 343-358.
- خدابخشی، عبدالله. «تحلیل حقوقی دعوی اثبات مالکیت»، پژوهشهای حقوقی، 7، 14(1387)، 291-333.
- خدابخشی، عبدالله. حقوق حاکم بر اجرای آرای مدنی. چاپ اول. تهران: شرکت سهامی انتشار، 1393.
- خدابخشی، عبدالله. حقوق دعاوی (قواعد عمومی دعاوی). چاپ اول. تهران: شرکت سهامی انتشار، 1392.
- زینالی، مهدی. دعوی خلع ید در رویه دادگاه‌ها. چاپ سوم. تهران: انتشارات چراغ دانش، 1396.
- سهرابی، یاسر. مختصر کاربردی قواعد عمومی قراردادها. چاپ دوم. تهران: انتشارات مرکز مطبوعات و انتشارات قوه قضائیه، 1400.
- شفیعی، حسین. اجرای احکام مدنی راهکارها و شیوه‌های اجرای احکام مدنی و خانواده (علمی و کاربردی). چاپ ششم. قم: انتشارات حقوق پویا، 1400.
- شمس، عبدالله. اجرای احکام مدنی ترتیب (شیوه) اجرا. جلد دوم. چاپ سوم. تهران: انتشارات دراک، 1398.
- شمس، عبدالله. اجرای احکام مدنی قواعد عمومی. جلد نخست. چاپ سوم. تهران: انتشارات دراک، 1398.
- شمس، عبدالله. آیین دادرسی مدنی دوره بنیادین. جلد دوم. چاپ هشتم. تهران: انتشارات دراک، 1390.
- شمس، عبدالله. آیین دادرسی مدنی دوره بنیادین. جلد نخست. چاپ هشتم. تهران: انتشارات دراک، 1388.
- شمس، عبدالله. آیین دادرسی مدنی دوره پیشرفته. جلد اول. چاپ بیست و پنجم. تهران: انتشارات دراک، 1390.
- شمس، عبدالله. آیین دادرسی مدنی دوره پیشرفته. جلد دوم. چاپ بیست و ششم. تهران: انتشارات دراک، 1390.
- شهیدی، مهدی. حقوق مدنی عقود معین یک. چاپ چهارم. تهران: انتشارات مجد، 1384.
- صادقی گلدر، احمد. «عقد شرکت مفهوم و قلمرو آن». مطالعات حقوقی و قضایی، 9(1366)، 177-189.
- صمدی، محمود. «بررسی شرایط و آثار خلع ید مشاعی با تأکید بر ماده 43 قانون اجرای احکام مدنی». پایان‌نامه کارشناسی ارشد. شاهرود: دانشگاه آزاد اسلامی واحد شاهرود، 1394.
- عبادی بشیر، مقصود. «اجاره مال مشاع». ماهنامه کانون، 88(1387)، 70-92.
- فقیهی‌نژاد، مهدی و سمیه باباییان فردویی. «دعاوی مالکیت و خلع ید املاک در مراحل مختلف ثبتی در رویه قضایی ایران». حقوقی دادگستری، 74، 70(1389)، 33-68.
https://doi.org/10.22106/jlj.2010.11173
- کاتوزیان، ناصر. اموال و مالکیت. چاپ پنجاه و ششم. تهران: نشر میزان، 1400.
- کاتوزیان، ناصر. حقوق مدنی عقود معین مشارکت‌ها صلح. جلد دوم. چاپ نهم. تهران: انتشارات کتابخانه گنج دانش،1391.
- کاتوزیان، ناصر. قواعد عمومی قراردادها. جلد سوم. چاپ هفتم. تهران: شرکت سهامی انتشار، 1391.
- کاظم نژاد سنگرودی، حسن. «وجوه افتراق و اشتراک دعوای خلع ید و دعوای تصرف عدوانی». فقه، حقوق و علوم جزا، 3، 9(1397)، 123-131.
- کاظمی، محمود. «خلع ید، تعارض سند رسمی و عادی، نقدی بر دادنامه شماره 9709972993700410 شعبه دوم دادگاه حقوقی بخش رودبار قصران تهران». قضاوت، 19، 100(1398)، 1-41.
- کمال‌زاده، محمد. «خلع ید و قواعد مترتب بر آن با نگرشی به رویه قضایی». پایان‌نامه کارشناسی ارشد، مشهد: دانشگاه فردوسی مشهد، 1394.
- محدثی، مائده. «مقایسه دعاوی تخلیه و خلع ید از حیث ماهیت». نشریه کانون وکلا، 211(1389)، 29-64.
- مرکز استخراج و مطالعات رویه قضایی کشور. مجموعه آرای قضایی دادگاه‌های تجدیدنظر استان تهران (حقوقی) مهر 1391. چاپ اول. تهران: مرکز مطبوعات و انتشارات قوه قضائیه، 1393.
- معین، محمد. فرهنگ فارسی. چاپ سوم. تهران: انتشارات معین، 1386.
- موسوی مقدم، محمد. تحلیل و نقد رویه قضایی 2 دعوای خلع ید. چاپ دوم. قم: انتشارات حقوق امروز، 1390.
- موسوی، سیدمحمود. «بررسی دعوی خلع ید از املاک مشاعی». فقه، حقوق و علوم جزا، 6(1396)، 70-76.
- مهاجری، علی. دانشنامه اجرای احکام مدنی. جلد اول. چاپ اول. تهران: انتشارات فکرسازان، 1396.
- هادی، حامد. دعوای تصرف عدوانی در قانون آیین دادرسی مدنی ایران با مطالعه تطبیقی در فقه امامیه و حقوق فرانسه. چاپ اول. تهران: انتشارات دانشگاه امام صادق، 1390.