پژوهشهای حقوقی

پژوهشهای حقوقی

تأثیر سلامت جسمانی، روانی، معنوی و اجتماعی بر ارتکاب جرم سرقت (مورد مطالعه: مردان زندانی 20 تا 50 ساله استان لرستان)

نوع مقاله : علمی- پژوهشی

نویسنده
دانشجوی دکترای حقوق کیفری و جرم شناسی، دانشکده حقوق، الهیات و علوم سیاسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
چکیده
بدون تردید توسعه و پیشرفت جوامع بشری، مرهون نیروی انسانی سالم، متعهد و متخصص است. یکی از عواملی که در نابودی نیروی انسانی سهم بسزایی دارد، ارتکاب جرایمی مانند سرقت است. بر این اساس پژوهش حاضر به دنبال بررسی تأثیر سلامت جسمانی، روانی، معنوی و اجتماعی بر ارتکاب جرم سرقت است. روش انجام پژوهش حاضر از نوع کمی و پیمایشی و جامعه آماری پژوهش حاضر شامل کلیه مردان 20 تا 50 ساله استان لرستان است که در نیمه دوم سال 1401 به دلیل ارتکاب جرم سرقت در زندان‌‌های استان لرستان به ‌‌سر می‌‌برند. از بین جامعه آماری، با استفاده از نرم‌افزار G.Power گروه نمونه‌‌ای به اندازه 200 نفر با استفاده از روش نمونه‌‌گیری دسترس انتخاب شد. برای جمع‌‌آوری داده‌‌ها از پرسش‌‌نامه استاندارد ساخته‌شده توسط لعلی و همکاران در سال 1391 استفاده شده است. به‌منظور تجزیه و تحلیل داده‌‌ها از روش‌‌های ضریب همبستگی پیرسون، رگرسیون چندگانه، تحلیل مسیر و ارزیابی مدل با استفاده از نرم‌افزار SPSS استفاده شد. نتایج به‌دست‌آمده از پژوهش حاضر نشان داد که سلامت جسمانی (47 درصد) و سلامت معنوی (5/35) ارتکاب جرم سرقت را به‌صورت معکوس پیش‌بینی می‌‌کنند. به عبارتی سلامت جسمانی و داشتن اعتقادات معنوی باعث کاهش جرم سرقت می‌‌شود؛ در مقابل، نتایج حاکی از آن بود که بین سلامت روان‌شناختی و سلامت اجتماعی با ارتکاب سرقت رابطه معناداری مشاهده نشد؛ بنابراین در حالی که سلامت جسمانی و معنوی به‌عنوان عوامل مرتبط با کاهش سرقت شناسایی شدند، ابعاد سلامت روانی و اجتماعی در این زمینه تأیید تجربی نیافتند. با وجود این نمی‌توان نقش بالقوه این دو مؤلفه را در رفتار مجرمانه نادیده گرفت. احتمال دارد که عدم مشاهده رابطه معنادار ناشی از ویژگی‌های ابزار اندازه‌گیری مورد استفاده در پژوهش حاضر یا تفاوت‌های فرهنگی در تبیین متغیرها باشد. از این ‌رو پیشنهاد می‌شود پژوهش‌های آینده با به‌کارگیری ابزارهای دقیق‌تر و در نظر گرفتن بافت‌های فرهنگی متفاوت، نقش سلامت روانی و اجتماعی را در ارتکاب جرم با دقت بیشتری مورد بررسی قرار دهند.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

The Impact of Physical, Psychological, Spiritual, and Social Health on the Commission of Theft (Case Study: Incarcerated Men Aged 20-50 in Lorestan Province)

نویسنده English

Ghasem Moradi
PhD Student in Criminal Law and Criminology, Faculty of Law, Theology and Political Science, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran.
چکیده English

Undoubtedly, the development and progress of human societies are indebted to a healthy, committed, and specialized human capital. One of the factors that plays a significant role in the destruction of human capital is the commission of crimes such as theft. Accordingly, the present study seeks to investigate the impact of physical, psychological, spiritual, and social health on the commission of the crime of theft. The research method of this study is quantitative and survey-based. The statistical population of the present study includes all men aged 20 to 50 in Lorestan Province who were incarcerated in the prisons of Lorestan Province in the second half of the year 2022-2023 due to the commission of theft. From the statistical population, using G*Power software, a sample group of 200 individuals was selected through convenience sampling. For data collection, a standardized questionnaire constructed by Lali et al. in 2012 was used. To analyze the data, Pearson correlation coefficient, multiple regression, path analysis, and model evaluation methods were employed using SPSS. The results of the present study showed that physical health (47%) and spiritual health (35.5%) inversely predict the commission of theft. In other words, physical health and holding spiritual beliefs lead to a reduction in theft. In contrast, the results indicated that no significant relationship was observed between psychological health and social health with the commission of theft. Therefore, while physical and spiritual health were identified as factors associated with the reduction of theft, the dimensions of mental and social health did not receive empirical confirmation in this context. Nevertheless, the potential role of these two components in criminal behavior cannot be disregarded. It is possible that the lack of a significant relationship is due to the characteristics of the measurement tool used in the present study or cultural differences in the conceptualization of the variables. Consequently, it is suggested that future research, by employing more precise tools and considering different cultural contexts, examine the role of mental and social health in the commission of crime with greater accuracy.

کلیدواژه‌ها English

Physical Health
Mental/Psychological Health
Spiritual Health
Social Health
Theft
الف) منابع فارسی
- اژدری‌‌فرد، پری‌‌سیما، قاسم قاضی و رحمت‌‌اله نورانی‌‌پور. «بررسی تأثیر آموزش عرفان و معنویت بر سلامت روان دانش‌‌آموزان». اندیشه‌‌های تازه در علوم تربیتی، 5، 18(1389)، 105-127.
- ایمان، محمدتقی، الهام شیردل، فاطمه شعاع نجم و حمید شیردل. «تبیین جامعه‌‌شناختی عوامل مؤثر بر تمایل دختران نوجوان به بز‌‌هکاری در شهر کرمان». مطالعات راهبردی ورزش و جوانان، 28(1394)، 203-226.
- آذری، هاجر و لیلا بهرامی. «توسعه مفهومی حق بر سلامت زنان و تحلیل آن در سیاست‌‌گذاری‌‌های کلان و خرد». زن در توسعه و سیاست، 18، 4(1399)، 529-555.
- برجعلی، احمد و سعید عبدالملکی. روان‌‌شناسی جنایی. تهران: انتشارات دانشگاه پیام نور، 1392.
- بهرامی احسان، هادی، مهسا سعادتی، فاطمه محمودی و صدیقه فانی. «ساختار سازه‌‌ای پرسش‌‌نامه چهاربعدی سنجش سلامت؛ الگوی زیستی ـ روانی ـ اجتماعی ـ معنوی». مجله تحقیقات علوم رفتاری، 13، 2(1394)، 251-265.
- پورمنافی، ابوالفضل، پیمان کاویاری و ابراهیم قربانی. «شناسایی مؤلفه‌های مدیریتی مؤثر بر ارتقا اشراف اطلاعاتی در سازمان‌‌های اطلاعاتی (مورد مطالعه: سازمان اطلاعات فراجا)». پژوهش‌‌های اطلاعاتی و جنایی، 18، 71(1402)، 159-188.
- ترابی، یوسف. «نقش دین و معنویت در پیشگیری از جرم (با تأکید بر اسلام)». کارآگاه، 4، 14(1390)، 108-135.
- تقوایی، عباس، امیررضا محمودی و محدثه قوامی‌پور سرشکه. «تأثیر آموزه‌‌های اسلامی و سلامت معنوی در پیشگیری از جرایم». نشریه اسلام و سلامت، 7، 2(1401)، 10-17.
- جلایی‌‌پور، حمیدرضا و مجید حسینی‌‌نژاد. «عوامل اجتماعی مؤثر بر بزهکاری نوجوانان (مطالعه موردی شهر رشت)». تحقیقات علوم اجتماعی ایران، 1، 2(1388)، 49-72.
- حاجی‌‌زاده میمندی، و زهرا فلک‌الدین. «سبک زندگی سلامت‌محور و رفتارهای زیست‌محیطی مسئولانه در شهرهای خرم‌آباد و یزد». پژوهش‌های جامعه‌شناسی معاصر، 8، 15(1398)، 141-172.
- حدادیان، علی، زهرا حضرتی صومعه و ساسان ودیعه. «تبیین جامعه‌‌شناختی آسیب‌‌های اجتماعی فضای مجازی در بین نوجوانان پسر». پژوهش‌‌های اطلاعاتی و جنایی، 18، 1(1402)، 101-124.
- حسین‌‌زاده، علی‌‌حسین، علی بوداقی و امل خمیسی. «تعیین‌گرهای اجتماعی و روان‌‌‌‌شناختی گرایش به ارتکاب جرم (مورد مطالعه: جوانان 18 تا 29 سال شهر اهواز)». جامعه‌شناسی نهادهای اجتماعی، 9، 19(1401)، 7-34.
- حیدری، علی‌‌حیدر، مسعود گلچین، بیژن زارع و مجید روهنده. «فراتحلیل عوامل اجتماعی مؤثر بر خشونت بین فردی». توسعه اجتماعی، 12، 46(1396)، 55-82.
- خوش‌‌فر، غلامرضا، آرزو محمدی، فاطمه محمدزاده، راضیه محمدی و فاطمه اکبرزاده. «امنیت اجتماعی و سلامت اجتماعی (مطالعه موردی: جوانان 29-15 ساله شهر قاین)». مطالعات اجتماعی ایران، 9، 1(1394)، 71-102.
- زنگنه، محمد. «بررسی عوامل خانوادگی مؤثر بر رفتار بزهکارانه دانش‌‌آموزان: مورد استان بوشهر». علوم اجتماعی، 11، 25(1383)، 105-135.
- سارافینو، ادوارد پ. روانشناسی سلامت. مترجم فروغ شفیعی و دیگران. تهران: انتشارات رشد، 1387.
- سبزه‌‌علی، راضیه، محمود اشرافی و مسعود حیدری. «آثار پرونده شخصیت در حقوق کیفری ایران». حقوقی دادگستری، 82، 104(1397)، 67-93.
- سلیگمن مارتین و کریستوفر پیترسن. طبقه‌بندی توانمندی‌های منش و فضیلت‌های انسانی. مترجم محسن زندی و لیلا باقری. تهران: انتشارات رشد، 1400.
- شاکر سلطان ‌‌احمدی، سیامک، علی شالباف، صمد رهبری بنائیان، ایلناز علی‌نژاد و حیدر امیرپور. «تحلیل تأثیر جنبه‌‌های روانی و اجتماعی در بروز سرقت». پژوهش‌‌های کاربردی روانشناختی، 8، 1(1396)، 109-125.
- شایگان، فریبا، عبداله هندیانی و امیرحسین خواجه‌زاده. «عوامل مؤثر در جرم‌‌یابی سرقت از منزل (مطالعه موردی استان بوشهر)». پژوهش‌‌های اطلاعاتی و جنایی، 18، 3(1402)، 143-168.
- صفی‌‌خانی، حمیدرضا. «سلامت از دیدگاه اسلام». فصلنامه تأمین اجتماعی، 9، 28(1386)، 225-246.
- صیادی، مهناز، سیروان صیاد، احمد وهابی، بشری وهابی، بیژن نوری و منا امانی. «بررسی سطح سلامت معنوی و عوامل مرتبط با آن در دانشجویان دانشگاه‌‌های شهر سنندج در سال 1394». روان‌‌شناسی و روان‌‌پزشکی شناخت، 6، 1(1398)، 1-10.
- عظیمی، لیلا، جعفر ابراهیمی و حمداله عزیزی. «بررسی عوامل اجتماعی مؤثر بر ارتکاب نوع جرم مردان مجرم در زندان شهر اردبیل». مطالعات علوم اجتماعی، 12، 44(1394)، 66-81.
- قاسم‌‌زاده، مهدی، حامد جعفری ولدانی، مینا احمدی و احمدمسعود مظاهری. «تأثیر عوامل روان‌‌شناختی بر ارتکاب جرم و ضرورت توجه به آن در نظام‌‌های حقوقی و فرایندهای قضایی (مطالعه و مقایسه زنان مجرم و سالم شهر اصفهان)». پژوهش‌‌نامه زنان، 9، 25(1397)، 69-85.
- کردلو، حسین، سید احمد سجادی، سید محمدحسین رضوی و محمد رمضان‌‌زاده. «نقش ورزش در پیشگیری از وقوع جرم». مطالعات راهبردی ورزش و جوانان، 15، 32(1395)، 61-74.
- کلاشی، مازیار، سید عماد حسینی و محمدهادی رجایی. «نقش ورزش بر میزان جرم و جنایات در ایران (1391-1374)». پژوهشنامه مدیریت ورزشی و رفتار حرکتی، 16، 32(1399)، 115-124.
- کیهانی، فرشیده، صادق مرادی و غلامرضا محمدنسل. «عوامل اجتماعی بازگشت به اعتیاد در بین معتادان خود معرف و راهکارهای پیشگیری از آن». پژوهش‌‌های اطلاعاتی و جنایی، 17، 4(1401)، 193-214.
- محمدیان، سارا و بابک محمدرضاپور. «لزوم تشکیل پرونده شخصیت در فرایند دادرسی کیفری ایران». پزشکی قانونی، 19، 2-3(1392)، 329-340.
- مقیمی، مهدی. «تأثیر کیفیت زندگی بر جرم سرقت»، دیدگاه‌‌های حقوق قضایی، 22، 79-80(1396)، 149-170.
- مؤذن، رضا، مالک میرهاشمی و معنوی‌‌پور. «تأثیر سلامت روانی مجرمان خشن و غیرخشن در افزایش جرم و نقش مدیریت در کنترل آن». کارآگاه، 33(1394)، 45-58.
- نازک تبار، حسین، محمدجواد زاهدی و هوشنگ نایبی. «نقش دین‌داری در ممانعت از بزهکاری جوانان شهر تهران». رفاه اجتماعی، 22(1385)، 233-257.
ب) منابع انگلیسی

- Adeseun, Quadri Akintunde. “The Impact of Religious Beliefs and Religious Commitments on Delinquent Behaviors”. Ph.D. Thesis. College park: University of Maryland, 1993.
- Benda, Brent B. & Robert Flynn Corwyn. “Are the Effects of Religion on Crime Mediated, Moderated, and Misrepresented by Inappropriate Measures?”. Journal of Scocial Service Research, 27, 3(2001), 57-86. https://doi.org/10.1300/J079v27n0304
- Litchfield, Allen W., Darwin L. Thomas and Bing Dao Li. “Dimensions of Religiosity as Mediators of the Relations between Parenting and Adolescent Deviant Behavior”. Journal of Adolescent Research, 12, 2(1997), 199-226. https://doi.org/10.1177/0743554897122004
- Sikand, Mehak & K. Jayasankara Reddy. “Role of psychosocial factors in criminal behaviour in adults in india”. International Journal of Criminal Justice Sciences, 12, 1(2017), 24-44. DOI:10.5281/zenodo.345701